راهنمای کاربردی ارتودنسی کودکان + انواع نارسایی دندان‌ها در کودکان

سازمان ارتودنتیست‌های آمریکا بهترین سن برای انجام ارتودنسی کودکان را 7 سالگی بیان کرده است. متخصصان ارتودنسی بازه این سن را تا 14 سالگی می‌دانند. اگرچه در نهایت سن مشخصی برای ارتودنسی کودکان اعلام نشده است.

اگر فَکِ کودک دارای ناهنجاری باشد، برای پیشگیری از درمان‌های تهاجمی مانند جراحی، می‌توان با استفاده از دستگاه‌های ارتودنسی، ناهنجاری گفته شده را درمان کرد. هدف اصلی درمان ارتودنسی در کلینیک، هماهنگ کردن کامل مجموعه دندان‌های بالا و پایین است.

راهنمای کاربردی ارتودنسی کودکان + انواع نارسایی دندان‌ها در کودکان
راهنمای کاربردی ارتودنسی کودکان + انواع نارسایی دندان‌ها در کودکان

در بعضی مواقع ارتودنسی کودکان با هدف پیشگیری از ناهنجاری‌های آینده انجام می‌شود. در چنین شرایطی این کار باعث پایین آمدن هزینه‌های ارتودنسی، برطرف کردن سریع‌تر مشکل، افزایش کیفیت نتیجه و پایین آمدن مدت زمان درمان می‌شود. بسیاری از ناهنجاری‌های دندان و فک در سن پایین قابل تشخیص هستند. با این حال موارد مختلف بسته به شرایط کودک، می‌تواند روند و سن درمانی خاصی داشته باشد.

در مورد اینکه چرا بازه سنی 7 تا 14 سال، زمان مناسبی برای شروع به ارتودنسی است، می‌توان دلایل زیر را مطرح کرد:

  • در این سن، دندان‌های کودکان ترکیبی از دندان‌های شیری و اصلی است.
  • این ترکیب دندان‌های شیری و اصلی، شرایط تشخیص و اصلاح به موقع مشکلات ارتودنسی فک و دندان را فراهم می‌کند.
  • در این بازه رشد فک هنوز متوقف نشده است.

چرا کودک شما به ارتودنسی نیاز دارد؟

دلایل مختلفی می‌تواند موجب این شود که کودکان شما به ارتودنسی نیاز پیدا کنند. برای تشخیص این موارد لازم است نظر یک دندان‌پزشک یا متخصص ارتودنسی در کلینیک های دندانپزشکی کودکان را جویا شوید:

  1. دندان‌های کج، روی هم قرار گرفته و شلوغ
  2. مشکلات بایت یا مال اکلوژن؛ این مشکل زمانی اتفاق می‌افتد که اندازه فک بالا و پایین با هم متفاوت باشد:
  • اگر فک بالایی بزرگ‌تر از فک پایینی باشد، مشکل اوربایت رخ داده است.
  • اگر فک پایینی بزرگ‌تر از فک بالایی باشد، مشکل آندربایت اتفاق افتاده است.
  • اگر فضای زیادی بین دندان‌های جلویی بالا و پایین باشد، مشکل اوپن‌بایت پیش آمده است.
عوامل تأثیرگذار در به وجود آمدن مشکلات فک و دندان
عوامل تأثیرگذار در به وجود آمدن مشکلات فک و دندان

عوامل تأثیرگذار در به وجود آمدن مشکلات فک و دندان

متخصصان ارتودنسی این عوامل را در پدید آمدن مشکلات فک و دندان، پررنگ می‌دانند:

  • در پاره‌ای موارد، مشکلات فک و دندان متأثر از افتادن زودتر از موقع دندان‌های شیری است.
  • گاهی تصادف یا عادت‌های نادرستی مانند مکیدن انگشت شست در کودکان می‌تواند چنین مسائلی را به وجود بیاورد.
  • چنین مشکلاتی، در بیشتر مواقع ارثی است. اگر یکی از اعضای خانواده‌تان قبلاً ارتودنسی کرده باشد، به احتمال زیاد کودک شما هم نیاز به ارتودنسی خواهد داشت.

چرا لازم است ارتودنسی کودکان را حتما جدی بگیریم؟

بسیاری از خانواده‌ها به اشتباه گمان می‌کنند هزینه برای دندان‌های کودکان کاری اشتباه است. یا اینکه برای مرتب کردن دندان‌ها فرصت زیاد است. با این حال همانگونه که گفته شد بازه مناسب ارتودنسی برای افراد بین 8 تا 14 سال است. دلایل مختلفی وجود دارد که ارتودنسی دندان‌های مشکل‌دار کودکان را تبدیل به امری بسیار مهم و حیاتی می‌کند:

  1. ارتودنسی موجب بهبود ظاهر لبخند در کودکان می‌شود. دندان‌های نامرتب می‌تواند تأثیر زیادی در پایین بودن اعتماد به نفس و عزت نفس کودکان داشته باشد.
  2. ارتودنسی باعث می‌شود دندان‌ها ردیف و صاف قرار بگیرند. این امر موجب می‌شود تا
  • نخ دندان کشیدن و مسواک زدن برای کودکان به کاری آسان‌تر تبدیل شود.
  • از به وجود آمدن انواع بیماری‌های لثه و پوسیدگی دندان‌ها پیشگیری می‌کند.

انواع روش‌های ارتودنسی کودکان

ارتودنسی روش‌های گوناگونی دارد. هر کدام از این روش‌ها با توجه به شرایط کودک و نظر متخصص انتخاب می‌شود:

  • ارتودنسی ثابت مانند براکت‌ها
  • ارتودنسی متحرک مانند نگهدارند‌ه‌ها
  • ارتودنسی نامرئی و …

لوازم ارتودنسی کودکان

ابزار مختلفی برای اصلاح ناهنجاری‌های دندان و فک کودکان وجود دارد:

  • بندها (Bands)
  • براکت‌ها (Brackets)
  • سیم‌ها (Wires)
  • هدگیر (Headgear)
  • رابر باند یا باند پلاستیکی (Rubber bands)
  • ریتینرها یا نگهدارنده‌ها (Retainers)
  • ترازکننده‌ها و الاینرهای شفاف (Clear aligners)

اینکه از کدام یک از این ابزارها استفاده شود به شرایط کودک، نوع ناهنجاری و تشخیص متخصص دندانپزشکی یا ارتودنسی بر‌می‌گردد.

بعضی وقت‌ها یک گیره کفایت می‌کند. در مواردی هم مانند اوربایت یا آندربایت حاد، امکان دارد کار به جراحی بکشد. با این حال در بیشتر موارد بریس، گزینه درمانی اصلی است.

«بریس» به طور کلی به ابزاری گفته می‌شود که در بخشی از بدن قرار می‌گیرد، حرکت اندام را محدود می‌کند و شکل آن را تحت تأثیر قرار می‌دهد. بریس دندان هم به همین شکل است: توسط متخصص ارتودنسی برای زمانی طولانی در جای مناسبی از دهان قرار داده می‌شود و به دندان‌ها فشار وارد می‌کند. دندان‌پزشک با تنظیماتی که در طی جلسات مختلف روی بریس انجام می‌دهد، موقعیت دندان‌های کودک را به شکل مطلوب تغییر می‌دهد.

بریس‌ها انواع مختلفی دارند و متناسب با نیاز مراجعه‌کننده استفاده می‌شوند
بریس‌ها انواع مختلفی دارند و متناسب با نیاز مراجعه‌کننده استفاده می‌شوند

انواع بریس دندان

بریس‌ها انواع مختلفی دارند و متناسب با نیاز مراجعه‌کننده استفاده می‌شوند:

  • دسته‌ای از بریس‌ها از فلز سبک ساخته می‌شود؛ دور هر دندان پیچیده می‌شود و با چسب مخصوص در سطح بیرونی دندان محکم می‌شود.
  • بریس شفاف یا سرامیکی هم موجود است که به سطح بیرونی دندان می‌چسبد.
  • مینی‌بریس هم که ابعاد کوچکتری دارد از گزینه‌های دیگر است.
  • بریس‌های شفاف بر خلاف دیگر بریس‌ها در سطح درونی دندان جا می‌گیرند. چنین بریس‌هایی به احتمال بیشتری موجب زخم در دهان می‌شوند. در این شرایط دندان‌پزشک داروهایی تجویز می‌کند که روی زخم قرار می‌گیرد و آن را خوب می‌کند. یا ممکن است از نوعی واکس استفاده کند. به این شکل که واکس را روی بخشی از بریس که باعث التهاب شده، استفاده کند.

از دیگر راه‌های درمان ناهنجاری دندان‌ها، ارتودنسی بدون بریس است. در این روند درمانی از وسایل قابل برداشت استفاده می‌شود. این وسایل متناسب با نوع ناهنجاری تشخیص داده شده، در مدت زمان مشخصی روی دندان قرار می‌گیرد، روی دندان‌های بدحالت و نامرتب فشار وارد می‌کند و رفته‌رفته آن‌ها را منظم می‌کند.

براکت و سیم

براکت‌ها و سیم‌ها از دیگر ابزار درمانی دندانپزشکی کودکان هستند. وقتی بحث روند درمانی کودکان می‌شود، همه موافق هستند روند درمان باید به گونه‌ای باشد که نهایت همکاری کودکان را در پی داشته باشد.

یکی از راه‌هایی که می‌توان کودکان را با مسیر درمان همراه کرد، استفاده از رنگ در پروسه درمان است. معمولاً از براکت‌های رنگی و شاد در ارتودنسی کودکان استفاده می‌شود. چرا که چنین رنگ‌هایی روند پیشبرد درمان را برای آن‌ها دوست‌داشتنی‌تر می‌کند. بر خلاف افراد بزرگسال که معمولاً به خاطر موقعیت‌های اجتماعی‌شان از ارتودنسی نامریی یا هم‌رنگ دندان استفاده می‌کنند.

رنگ براکت‌ها و سیم‌ها در حالت عادی نقره‌ای است. با این حال استفاده از کش‌های رنگی کوچک در ارتودنسی ثابت جهت نگهداری براکت‌ها روی سیم، این فرصت را به کودکان می‌بخشد که ظاهر دهان‌شان را هر رنگی کنند که دوست دارند. تغییر دادن رنگ کش‌ها در هر بار مراجعه به متخصص ارتودنسی قابل انجام است. این امکان تنوع رنگ‌ها، تبدیل به عاملی می‌شود که کودک خودش بخواهد به جلسه ارتودنسی برود.

رژیم غذایی در ارتودنسی کودکان

دندان‌ها در روند درمان ارتودنسی حساس می‌شوند. در روزهای ابتدایی لازم است از غذاهای نرم استفاده شود. غذاهایی مانند شیربرنج، کمپوت میوه، سوپ و سبزیجات غذایی. همچنین به طور کلی باید غذاهای سفت و چسبناک را از برنامه غذایی حذف کرد. غذاهایی مانند:

  • پاپکورن
  • آجیل و دانه‌های سفت
  • آبنبات، شکلات‌های سفت و چسبناک
  • و تمام مواد سخت که دندان‌ها را تحریک کند. مانند یخ.

نکته پایانی

در صورتی که کودک شما، نیاز به ارتودنسی دارد، در نظر داشته باشید که هنگام ارتودنسی نیز کودک باید از نخ دندان و مسواک در زمان مناسب استفاده کند. در غیر این صورت با پوسیدگی روبرو خواهد شد. اگر کودک شما از دستگاه ارتودنسی متحرک استفاده می‌کند باید در هر بار غذا خوردن و مسواک زدن از دهان بیرون آورده شود و بعد از انجام کار، دوباره سر جایش قرار بگیرد.

برای حفظ سلامت کودکمان باید مراقبت‌های بعد از ارتودنسی را به او یاد بدهیم. این موارد را می‌توانید از دندان‌پزشک‌ خود بپرسید. در صورتی که بهداشت ابزاری مانند بریس، سیم، فنر، بندهای پلاستیکی و … رعایت نشود، می‌تواند لکه‌هایی دائمی روی دندان‌ها ایجاد کند. برای جلوگیری از این حالت توصیه می‌شود از خمیردندان‌های دارای فلوراید و گاهی هم دهانشویه حاوی فلوراید استفاده شود. همچنین پس از هر وعده غذایی، مراقبت‌های خاصی انجام شود.

پیشنهاد میشود بخوانید

نظر یا سوال شما چیست ؟

آدرس ایمیل شما نمایش داده نمیشود و محرمانه است